Een unieke eer
Je hebt de allereerste Ontwerpersprijs ontworpen. Hoe voelde dat?
“Er is maar één keer de eerste prijs voor het beste ontwerp. Omdat wij zelf ontwerpers zijn, voelde dat als een grote eer – maar ook spannend. Het is een grote verantwoordelijkheid om iets te bedenken dat representatief is voor mijn eigen sector. Uiteindelijk wilde ik vooral iets ontwerpen waar mijn collega’s trots op kunnen zijn.”
Een kaars als symbool
Waarom koos je voor een kaars?
“De kaars staat symbool voor meerdere dingen. Het moment waarop een lumineus idee ontstaat voelt als een lucifer die wordt ontstoken, waarbij er een vuurtje begint te branden. Tegelijk is de kaars een metafoor voor theater; je knippert met je ogen en de kaars is opgebrand, of een voorstelling afgelopen.
Het woord ‘REMEMBER’ past bij de symboliek van kaarsen ontsteken in een kerk, om iemand te herdenken. En om ons te herinneren aan het belang van stilstaan bij mijlpalen. Daarnaast bevraagt de kaars ons bestaansrecht als kunstenaar en is het een kritische noot op de manier waarop ontwerpers soms – binnen en buiten de sector – worden gezien. Wij zijn van essentieel belang voor het maken van een voorstelling, dat mag ook weleens gezegd worden en daar is deze kaars een herinnering aan.”
“Door het vergankelijke karakter roept de prijs ook een vraag op: steek je hem aan of niet?”
De mobilees: ruimte voor proces
Naast de prijs ontwierp Vanderbroeck ook de mobilees voor de nieuwe festivalexpo. “De mobilees zijn gemaakt van materialen en systemen die vaak in het theater worden gebruikt en bouwen voort op het idee van de kaars, met een praktische visuele taal. Je zou ze kunnen zien als het fundament dat overblijft nadat de kaars is opgebrand. “De voet bestaat uit gegoten cement met daaroverheen gestold kaarsvet, het lampje bovenop refereert naar het eerdergenoemde lumineuze idee. Elk jaar verandert de kleur van de voet en het lampje mee met de prijs.”
“We vonden het voor de mobilees van belang dat het systeem door elke genomineerde anders kan worden ingevuld, om zo de individualiteit van elke ontwerper uit te lichten. Elke genomineerde kan de drie ‘armen’ van de mobile naar eigen inzicht invullen – met een moodboard, renders, een maquette of een kostuum. Zo laten ze hun proces zien, iets dat vaak onderbelicht blijft. Samen vormen de mobiles een collectief, maar als bezoeker kun je ook verdwalen in de binnenwereld van één ontwerper. Voor ons is de mobile een metafoor voor de samenwerking binnen een artistiek team: alle elementen hebben elkaar nodig om overeind te blijven. Zonder die balans, geen voorstelling.”
Interdisciplinair en collectief werken
Je werk balanceert vaak tussen beeldende kunst, performance en design. Hoe komt dat multidisciplinaire karakter terug in dit project?
“Ons werk vertrekt altijd vanuit de inhoud, en past daarom in verschillende contexten en disciplines. Bij alles wat we maken houden we vast aan diezelfde methode, dat geldt ook voor dit eervolle project. Zo zijn we uitgekomen bij de kaars en vervolgens bij de mobiles. Een organisch maakproces dat vertrekt vanuit een inhoudelijke kern, waarbij samenwerking centraal staat.”
Ontwerp als bouwsteen
Wat hoopt hij dat deze eerste prijs betekent? “Het feit dat deze prijs er is, is een gigantische eerste stap. Vanuit dat gegeven hoop ik dat mensen zich niet alleen realiseren dat wij er zijn, maar wil ik hen ook uitnodigen om daarmee in het achterhoofd naar voorstellingen te gaan kijken.”
“Het feit dat ik nooit bij de credits wil staan als “decorontwerp” is omdat ik geloof dat wij geen decoratief element zijn. We zijn een bouwsteen van het gesamtkunstwerk dat theater is. Deze kaars is ons cadeau aan mijn idee van een kerk: het theater.”
De Ontwerpersprijs wordt voor het eerst uitgereikt tijdens het Nederlands Theater Festival. Bezoek de gratis EXPO van de genomineerden voor de Ontwerpersprijs en maak kennis met het werk van scenografen.
